نقش آمریکا در ملت‌سازی: از آلمان تا عراق

نویسنده
دانشجوی دکتری روابط بین‌الملل دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران (معرفی و نقد کتاب)
چکیده
مؤسسة «راند» یکی از مراکز اصلی و معتبر ایالات متحده در زمینة پژوهش و تحلیل سیاست خارجی است و مطالعات و تحلیل‌های صورت‌گرفته در آن، تأثیر گسترده‌ای بر سیاست‌ها و پویش‌های تصمیم‌گیری در ایالات متحده دارد. این مؤسسه در سال 2003 کتابی با عنوان «نقش آمریکا در ملت‌سازی: از آلمان تا عراق» منتشر کرد. کتاب یادشده توسط یک تیم هشت نفره از محققان برجستة مرکز پژوهش راند تألیف شده است که عبارت‌اند از: جیمز روبینز، جان مک‌گین، کیث کرین، ست جونز، رولی لال، آندرو روتمل، ریچارد سوانگر و آنجا تیمیلینا. کتاب در 243 صفحه و در ده بخش تنظیم شده و دارای یک دیباچه و یک خلاصة اجرایی و جداول و ضمایم دیگری است که در متن کتاب از آن‌ها بهره‌برداری شده است. در بخش اول که صرفاً شامل مقدمه است (صفحات 1 تا 3 کتاب)، نویسندگان اهداف خود را از این پژوهش بررسی عمیق عملکرد آمریکا در زمینة ملت‌سازی در دوران پس از جنگ سرد، بیان کرده‌اند. بهترین روش برای دمکراتیک‌سازی دولت‌ها است تا ضمن استخراج نتایج این بررسی، آن را در قالب چارچوبی مدوّن و سازمان یافته در مورد عراق نیز به کار بندند.
نویسندگان با طرح واژه‌هایی مانند «صلح‌بانی»، «اشغالگری»، «باثبات‌سازی» و «بازسازی»، معتقدند تمام این واژه‌ها و اصطلاحات معنای کاملی برای فعالیت‌هایی که با استفاده از نیروی نظامی برای دمکراسی‌سازی صورت گرفته‌اند، ندارند و «ملت‌سازی» اصطلاح مناسب‌تری است.