Investigating the Relationship between Political Socialization and National Identity in Iran (A Case Study of Undergraduate Students at Allameh Tabataba'i University)

Asgari, Ali; Khoramshad, Mohammd Bagher; Rahbar, Abbasali

doi:10.22034/rjnsq.2026.542493.1719

Investigating the Relationship between Political Socialization and National Identity in Iran (A Case Study of Undergraduate Students at Allameh Tabataba'i University)

10.22034/rjnsq.2026.542493.1719

Volume 27, Issue 105 - Serial Number 105
Summer 2026

Pages 79-105

Document Type : Original Article

Authors

Ali Asgari ¹

mohammd bagher khoramshad ²

abbasali rahbar ²

¹ Ph.D. Student in Political Science (Political Sociology), Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran (Corresponding Author).

² Professor, Department of Political Science, Faculty of Law and Political Science, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.

Abstract

The rapid evolution of Iranian society and the emergence of new behavioral patterns among the younger generation, coupled with value gaps driven by nascent technologies, have posed significant challenges for policymakers. In this context, understanding "Generation Z" is of paramount importance. The concepts of "Political Socialization" and "National Identity" serve as the most comprehensive frameworks for this inquiry. The main question of this research is to investigate the relationship between political socialization and national identity in Iran. Employing a quantitative methodology and stratified random sampling, 350 undergraduate students from Allameh Tabataba'i University were selected. Data were collected via a structured questionnaire and analyzed using SPSS software. The findings reveal that the national identity of 84.4% of the students is at a high level, whereas their official political socialization is relatively low, at 51.1%. Pearson's correlation test ($r = 0.541$) demonstrated a direct, moderate relationship between political socialization and national identity. However, the decline in political socialization has not led to a corresponding decrease in national identity. This outcome highlights the complexity of the relationship between political socialization and national identity in Iran; demonstrating that national identity has remained at a high level independently of the low level of official political socialization. Consequently, the results emphasize the necessity of more precise policymaking to bridge value gaps and foster a deeper understanding of the new generation.

Keywords

Political Socialization

National Identity

Generation Z

Students

Value Gap

- احمدی، حمید (۱۳۸۸). بنیادهای هویت ملی ـ ایرانی، چهارچوب نظری هویت ملی شهروندمحور. تهران: مؤسسه تحقیقات و توسعه علوم انسانی.

- اژدی، بهناز (۱۳۹۶). هویت ملی و جامعه اطلاعاتی، آسیب‌شناسی بعد سیاسی هویت ملی در عصر جامعه اطلاعاتی. تهران: نگاه معاصر.

- افضلی، رسول؛ احمدی، سید عباس؛ زارعی، بهادر و محسنی، سیدضیا (۱۳۹۸). «تبیین اثرات شکاف سنی بر هویت اجتماعی ـ سیاسی دانش‌آموزان شهر تهران»، نشریه مجلس و راهبرد، شماره ۹۸: ۳۰۳-۳۰۵.

- ایمانی، محمدتقی (۱۳۶۹). «جامعه‌پذیری سیاسی»، مجله پژوهشی دانشگاه اصفهان، جلد ۳. شماره ۱ و ۲: ۸۱-۹۶.

- ایمانی، محمدتقی؛ روحانی، علی‌ (۱۳۹۲). «هویت اسلامی و هویت‌های رقیب (هویت جهانی، ملی و قومی)؛ مطالعه موردی دانشجویان شیراز»، فصلنامه تحقیقات فرهنگی، دوره ۶. شماره ۱: ۱۲۷-۱۴۸.

- خرمشاد، محمدباقر؛ رهبر، عباسعلی؛ نیکزاد، محمدحسین (۱۴۰۰). «بررسی وضعیت جامعه‌پذیری سیاسی در میان دانشجویان؛ مطالعه موردی دانشجویان دانشگاه علامه طباطبایی»، ماهنامه علمی ـ پژوهشی جامعه‌شناسی سیاسی ایران، سال پنجم. شماره ۱۱ (بهمن ۱۴۰۱).

- خواجه‌سروی، غلامرضا (۱۳۹۴). «عوامل مؤثر بر جامعه‌پذیری سیاسی دانشجویان دانشگاه‌های دولتی ایران»، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، سال ششم: ۳۱-۵۵.

- داوسون، ریچارد؛ پرویت، کنت؛ داوسون، کارن (۱۳۸۲). جامعه‌پذیری سیاسی. ترجمه مهدی جواهری‌فر. اهواز: لاجورد.

- راش، مایکل (1377). جامعه و سیاست؛ مقدمه‌ای بر جامعه‌شناسی سیاسی. ترجمه منوچهر صبوری. تهران: سمت.

- رجایی، فرهنگ (۱۳۸۲). مشکله هویت ایرانیان امروز؛ ایفای نقش در عصر یک تمدن چند فرهنگ. تهران: نشر نی.

- زاهد، سعید (۱۳۸۰). «هویت ملی ایرانیان»، فصلنامه راهبرد یاس. سال اول. شماره ۴: ۱۲۹-۱۳۸.

- سبکتکین‌ریزی، قربانعلی؛ شاعری، فاطمه (۱۳۹۹). «بررسی رابطه بین ابعاد جامعه‌پذیری سیاسی با مشارکت در بجنورد»، فصلنامه جامعه‌شناسی ایران. سال سوم. شماره ۴: ۱۲۹-۱۹۹.

- سپهر، مسعود (۱۳۸۹). «یک چهارچوب نظری برای جامعه‌پذیری سیاسی نوجوانان»، دانشنامه حقوق و سیاست. شماره 13. بهار و تابستان ۱۳۸۹: 77-55.

- سلگی، محمد؛ اسکندری، حسن؛ دلاور، علی و برجعلی، احمد (۱۳۹۴). «ساخت، پایاسازی و اعتباریابی آزمون هویت ملی و اجتماعی»، فصلنامه اندازه‌گیری تربیتی. دوره ششم. شماره ۲: ۵۳-۸۸.

- طلوعی، علی؛ زراعتگر، علی‌اکبر (۱۳۹۰). «بررسی نقش تلویزیون بر جامعه‌پذیری سیاسی دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد»، فصلنامه پژوهش اجتماعی، سال چهارم. شماره ۱۲: ۵۵-۷۴.

- عباس‌زاده‌مرزبالی، مجید (۱۴۰۱). هویت ملی و ارکان و مؤلفه‌های آن در ایران. تهران: اندیشه احسان.

- عباسی‌شوازی، محمدتقی؛ پناهی‌نسب، صادق؛ اسمعیل‌خانی، درنا (۱۴۰۱). «مطالعه رابطه جامعه‌پذیری سیاسی، آگاهی سیاسی و اثربخشی سیاسی بر مشارکت سیاسی در میان دانشجویان دانشگاه شیراز»، ماهنامه علمی جامعه‌شناسی ایران. سال پنجم. شماره ۱۱: ۵۰۸۱-۵۱۰۲.

- قوام، عبدالعلی (۱۳۶۹). «درآمدی بر جامعه‌پذیری سیاسی»، فصلنامه علوم اجتماعی. جلد ۲. شماره ۱: ۲۲۷-۲۳۸.

- متولیان، سید علی؛ ملائکه، حسن؛ محمدنژاد، ایران (۱۳۹۸). «بررسی رابطه بین شبکه اجتماعی مجازی و جامعه‌پذیری سیاسی در ایران معاصر؛ مطالعه موردی دانشجویان دانشکده علوم اجتماعی تهران»، نشریه پژوهش‌های سیاسی و بین‌المللی. شماره : ۱۰۵-۱۲۸.

- مهرداد، هرمز (۱۳۷۶). زمینه‌های جامعه‌شناسی سیاسی: جامعه‌پذیری سیاسی. تهران: پاژنگ.

- نظری، مینا؛ علی‌حسینی، علی؛ امام‌جمعه‌زاده، سیدجواد و پوررنجبر، مهدیه (۱۳۹۳). «بررسی رابطه جامعه‌پذیری و مشارکت زنان»، پژوهشنامه زنان، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی. سال پنجم. شماره ۱: ۱۶۱-۱۸۵.

- Brewer, M. B. (2001). “The Many Faces of Social Identity: Implications for Political Psychology”. Political Psychology (1) 22: 115-125.

- Castells, M. (2010). The power of identity (2nd ed., with a new preface). Wiley-Blackwell.

- Dalton, R. J. (2008). The Good Citizen: How a Younger Generation Is Reshaping American Politics. CQ Press.

- Easton, D., & Dennis, J. (1969). Children in the political system: Origins of political legitimacy. The University of Chicago Press.

- Eskstein, H. (1961). A theory of stable democracy research monograph no 10,center international studies.. Princeton Univercity.

- Hooghe, M. (2004). «Political socialization and the future of politics». Acta Politica. 39: 331-341.

- Jenkins, R. (2008). Social Identity (3rd ed.). Routledge.

- Kellner, D. (1995). Media Culture: Cultural Studies, Identity Politics between the Modern and the Postmodern. London: Routledge.

- Miller, D. (1995). On Nationality. Oxford: Clarendon Press.

- Moua, M., & Lamborn, S. (2008). “Ethnic socialization of Hmong American adolescents”, Biennial Meetings of the Society for Research on Adolescence. Chicago IL.

- Pye, L. W. (1965). “Introduction: Political Culture and Political Development”. In L. W. Pye & S. Verba (Eds.), Political Culture and Political Development (pp. 3-26). Princeton University Press.

- Verba, S. (Eds.). (1965). Political Culture and Political Development. Princeton University Press.

- Waters, T., & Leblanc, K. (2005). “Refugees & education: mass public schooling without a nationstate”, Comparative Education Review. 49: 129-147.

- Xu, J., Shim, S., Lotz, S., & Almeida, D. (2004). “Ethnic identity, socialization factors, and culture-specific consumption behavior”. Journal of Consumer Marketing. (Note: entry incomplete in the source file, generated based on standard citation details).

XML

PDF 740.67 K