مؤلفه‌های هویت ملی در شعر معاصر (مطالعه موردی شعر محمدرضا شفیعی‌کدکنی)
مؤلفه‌های هویت ملی در شعر معاصر (مطالعه موردی شعر محمدرضا شفیعی‌کدکنی)

مسعود روحانی؛ محمد عنایتی قادیکلائی

دوره 11، شماره 42 ، تیر 1389، ، صفحه 105-126

چکیده
  در عصر حاضر، فرایند جهانی‌شدن، انسان‌ها را به سوی یکپارچگی، وحدت و شهروندی جهانی دعوت می‌نماید و ضرورت پرداختن به هویت ملی و بنیان‌های آن آشکارتر می‌باشد. یکی از آبشخورهای هویت ایرانی، زبان و ادبیات ...  بیشتر
امام خمینی (ره) و بازسازی هویت ملی ایران
امام خمینی (ره) و بازسازی هویت ملی ایران

غلامرضا خواجه سروی

دوره 11، شماره 41 ، فروردین 1389، ، صفحه 3-35

چکیده
  دگرگونی‌های نوین ناشی از تغییرات بنیادین در جهان‌بینی انسانی و پیامدهای اجتماعی ـ سیاسی و فرهنگی ـ عقیدتی و حتی علمی و فناوری آن، بعد از ظهور تجدّد جامعه‌های انسانی را در نقاط مختلف جهان در معرض وضعیت‌های ...  بیشتر
ایران و هویت ملی در اندیشة مهدی اخوان ثالث
ایران و هویت ملی در اندیشة مهدی اخوان ثالث

یوسف عالی عباس آباد

دوره 11، شماره 41 ، فروردین 1389، ، صفحه 57-86

چکیده
  در این پژوهش در پیِ جواب دادن به این سؤال‌ها هستیم که هویت ملی در شعر اخوان ثالث، چه مؤلفه‌هایی دارد؟ در اندیشه و شعر او این مؤلفه‌ها به چه صورتی به کار رفته است؟ دامنة مفاهیم هویت ملی به کدام مبانی محدود ...  بیشتر
درآمدی نظری بر چیستی رابطة فرهنگ ملی و امنیت ملی در ایران
درآمدی نظری بر چیستی رابطة فرهنگ ملی و امنیت ملی در ایران

محمدصادق جوکار؛ اباذر براری؛ مهدی طوسی

دوره 11، شماره 41 ، فروردین 1389، ، صفحه 155-178

چکیده
  سیر تحولات اخیر جامعة بین‌المللی در سایة جهانی‌شدن همراه با گسترش مفاهیمی چون حقوق شهروندی و تأثیرگذاری آن بر محیط درونی جامعة ایران، ضرورت ارائه یک چهارچوب نظری منسجم برای فهم مقولة امنیت ملی ایران ...  بیشتر
بازشناسی هویت ملی در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
بازشناسی هویت ملی در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

سیدمحمد رضایی؛ محمدصادق جوکار

دوره 10، شماره 40 ، دی 1388، ، صفحه 53-88

چکیده
  قوانین اساسی به‌عنوان برآیند هویت ملی، خواست و ارادة مردم هر کشور به‌شمار می‌رود که رابطه و جایگاه مردم با همدیگر و با نظام سیاسی و اهداف آرمان‌های کشور را مشخص می‌نماید. از این‌رو در پژوهش حاضر در ...  بیشتر
بررسی جامعه‌شناختی نقش مدارس در شکل‌گیری هویت ملی دانش‌آموزان (مطالعة موردی دانش‌آموزان سال سوم و پیش‌دانشگاهی شهر شیراز)
بررسی جامعه‌شناختی نقش مدارس در شکل‌گیری هویت ملی دانش‌آموزان (مطالعة موردی دانش‌آموزان سال سوم و پیش‌دانشگاهی شهر شیراز)

سیدمحمدصادق مهدوی؛ فخرالسادات پیلتن

دوره 10، شماره 40 ، دی 1388، ، صفحه 89-115

چکیده
  افراد هویت ملی را از طریق اجتماعی‌شدن به دست می‌آورند، آن را جزئی از شخصیت خود می‌سازند و در موقعیت‌های مناسب از آن استفاده می‌کنند. سازوکار تکوین هویت ملی برعهدة آموزش و پرورش و به‌ویژه برعهدة محیط ...  بیشتر
معماری ملی از دیدگاه هویت فرهنگی
معماری ملی از دیدگاه هویت فرهنگی

الهام پرویزی

دوره 10، شماره 39 ، مهر 1388، ، صفحه 81-108

چکیده
  معماری به‌عنوان بستر اتفاق زندگی بشر یکی از تأثیرگذارترین هنرها در جهت نمایاندن فرهنگ عامه و الگوهای ساختاری آن در هر دوره است، و این امر باعث انعکاس کلّیتی قابل بررسی و قضاوت از فرهنگ، تفکر و ناخودآگاه ...  بیشتر
بررسی نقش برنامة درسی پنهان در ایجاد نگرش به اقتدار، تقویت هویت ملی و جهانی‌شدن (مورد مطالعه: دانش‌آموزان مدارس متوسطه)
بررسی نقش برنامة درسی پنهان در ایجاد نگرش به اقتدار، تقویت هویت ملی و جهانی‌شدن (مورد مطالعه: دانش‌آموزان مدارس متوسطه)

صمد ایزدی؛ محمود شارع پور؛ راضیه قربانی قهرمان

دوره 10، شماره 39 ، مهر 1388، ، صفحه 109-136

چکیده
  این تحقیق با هدف بررسی مؤلّفه‌های برنامة درسی پنهان، با تأکید بر نقش ساختار اجتماعی حاکم بر مدارس متوسّطة استان مازندران در ایجاد نگرش دانش‌آموزان به مسئلة اقتدار، تقویت هویّت ملّی و ایجاد نگرش به ...  بیشتر
رابطة هویت ملی و قومی در بین دانشجویان آذری، کُرد و عرب دانشگاه‌های دولتی ایران
رابطة هویت ملی و قومی در بین دانشجویان آذری، کُرد و عرب دانشگاه‌های دولتی ایران

علی ربانی؛ بهجت یزدخواستی؛ ابراهیم حاجیانی؛ حسینعلی میرزایی

دوره 10، شماره 39 ، مهر 1388، ، صفحه 137-158

چکیده
  در دهه‌های اخیر موضوع هویت ملی و قومی به یکی از مسائل مورد توجه، خصوصاً در کشورهای متنوع تبدیل شده است. در برجسته شدن این موضوع عوامل گوناگونی مؤثر بوده است که در این میان بر فرایند جهانی شدن اتفاق‌نظر ...  بیشتر
مؤلفه‌های هویت ملی در دیوان عارف قزوینی
مؤلفه‌های هویت ملی در دیوان عارف قزوینی

محمدرضا علم؛ محمدعلی جودکی

دوره 10، شماره 39 ، مهر 1388، ، صفحه 159-176

چکیده
  همواره از عصر مشروطه به‌عنوان نقطة عطفی در تاریخ معاصر ایران یاد شده است. در این عصر جامعة ایرانی در ابعاد مختلف دستخوش دگرگونی‌هایی گردید. در عرصة هویتی نیز دگرگونی‌هایی در عناصر هویت‌بخش ایرانی به ...  بیشتر
تبلور هویت ملی در کتب درسی بررسی محتوایی کتاب فارسی دوره ابتدایی
تبلور هویت ملی در کتب درسی بررسی محتوایی کتاب فارسی دوره ابتدایی

علی منصوری؛ آزیتا فریدونی

دوره 10، شماره 38 ، تیر 1388، ، صفحه 27-46

چکیده
  پیوسته در طول تاریخ پرسشِ کیستی و هویت افراد و ملت‌ها یکی از دغدغه‌های اصلی بشر بوده و این امر در گذر جوامع به دوران مدرن پررنگ­تر و به‌صورت جدّی مطرح شده است. در ایران نیز در سال‌های اخیر موضوع هویت، ...  بیشتر
هویت ملی و نوزایی فرهنگی در شاهنامه
هویت ملی و نوزایی فرهنگی در شاهنامه

حسین منصوریان سرخگریه

دوره 10، شماره 38 ، تیر 1388، ، صفحه 75-99

چکیده
  تمامی مؤلفه‌های چهارگانة هویت ملی، اعم از دین، زبان، تاریخ و اساطیر، در شاهنامه مورد توجه قرار گرفته است. ازآنجایی‌که هویت ملی برخاسته از دو منشأ سیاسی و فرهنگی است، می‌توان دین و تاریخ را منشأ سیاسی ...  بیشتر
مطالعة انگاره‌های هویت فرهنگی و هویت ملی ملت‌های ایران و افغانستان (با تأکید بر نگره‌های مهاجران افغانی به ایرانیان)
مطالعة انگاره‌های هویت فرهنگی و هویت ملی ملت‌های ایران و افغانستان (با تأکید بر نگره‌های مهاجران افغانی به ایرانیان)

سبحان یحیائی؛ سیده مرضیه کیا

دوره 10، شماره 37 ، فروردین 1388، ، صفحه 135-156

چکیده
  این نوشتار در پی یافتن هویت فرهنگی مشترک ایرانی و افغانی، با روش کیفی و از طریق مصاحبة عمقی انگاره‌های ذهنی مهاجران افغانی ساکن ایران است. در این جستار، از چارچوب نظری مدل بین‌فرهنگی تونی بنت استفاده ...  بیشتر
کارکرد هویت‌بخش مذهب شیعه در دورة صفویه
کارکرد هویت‌بخش مذهب شیعه در دورة صفویه

حسین گودرزی

دوره 9، شماره 36 ، دی 1387، ، صفحه 45-72

چکیده
  مذهب از عناصر کلیدی هویت ملی به حساب می‌آید و از دیرباز نقشی مهم در انسجام ملت‌ها برعهده داشته است. این نقش‌آفرینی در دوره‌های پیش از مدرنیته فراگیرتر و در کنار حکومت و نهاد سیاست رکن اساسی بوده است. ...  بیشتر
نمادها و آیین‌ها در ایران پس از انقلاب و نقش آن‌ها در همبستگی ملی
نمادها و آیین‌ها در ایران پس از انقلاب و نقش آن‌ها در همبستگی ملی

علی مرشدی زاد

دوره 9، شماره 36 ، دی 1387، ، صفحه 73-98

چکیده
  در این مقاله نمادها و آیین‌های پس از انقلاب اسلامی ایران بررسی می‌شود. فرضیة پژوهش حاضر این است که انقلاب اسلامی به‌دلیل ماهیت انقلابی و اسلامی و تعارضات موجود میان ارزش‌های اسلامی و ملی که به‌علت ...  بیشتر
گرایش به هویت ملی و قومی در عرب‌های خوزستان
گرایش به هویت ملی و قومی در عرب‌های خوزستان

سیدحمدالله اکوانی

دوره 9، شماره 36 ، دی 1387، ، صفحه 99-126

چکیده
  مقاله میزان گرایش به هویت ملی و قومی عرب‌های خوزستان را بررسی می‌کند. تمام عرب‌های بالای هجده سال و دست‌کم دیپلم هفت شهر اهواز، آبادان، خرمشهر، سوسنگرد، شادگان، ملاثانی و اروندکنار جامعة آماری پژوهش ...  بیشتر
جوانان و هویت تاریخی و جغرافیایی (نمونة مورد مطالعه: دانش‌آموزان مقطع متوسطه شیراز)
جوانان و هویت تاریخی و جغرافیایی (نمونة مورد مطالعه: دانش‌آموزان مقطع متوسطه شیراز)

جلیل عزیزی؛ سیدسعید زاهدزاهدانی

دوره 9، شماره 36 ، دی 1387، ، صفحه 127-148

چکیده
  تعلق خاطر به سرگذشت تاریخی جامعه و اقلیمی که مردم در آن زیست می‌کنند، در بسیاری جوامع از عناصر مهم هویت‌بخش به‌شمار می‌رود. این دو عامل، به‌خصوص در استان فارس که از پیشینة تاریخی پرشکوه و جغرافیای ...  بیشتر
بررسی میزان توجه به مؤلفه‌های هویت ملی در کتاب‌های درسی دورة راهنمایی
بررسی میزان توجه به مؤلفه‌های هویت ملی در کتاب‌های درسی دورة راهنمایی

ابراهیم صالحی عمران؛ احمد رضایی؛ کیومرث نیازآذری؛ سیدنعمت الله کمالی کارسالاری

دوره 9، شماره 35 ، مهر 1387، ، صفحه 3-25

چکیده
  پژوهش حاضر با هدف توصیف میزان توجه به مؤلفه‌های هویت ملی در کتاب‌های درسی دورة آموزش راهنمایی ایران انجام شده است. بدین منظور با بهره‌گیری از روش تحلیل محتوا، سی جلد کتاب درسی دورة آموزش راهنمایی سال ...  بیشتر
جایگاه هویت ملی در کتب درسی آموزش و پرورش (مورد مطالعه: کتب تاریخ دوره دبیرستان)
جایگاه هویت ملی در کتب درسی آموزش و پرورش (مورد مطالعه: کتب تاریخ دوره دبیرستان)

عطاءا... عبدی؛ مریم لطفی

دوره 9، شماره 35 ، مهر 1387، ، صفحه 53-72

چکیده
  یکی از ابزارهای مهمی که حکومت‌ها برای حفظ تمامیت ارضی و بقای سیاسی خود از آن سود می‌جویند، نهاد آموزش و پرورش است. این نهاد بخش عمده‌ای از دوران پایه‌ریزی شخصیت و چارچوب فکری افراد جامعه را در ابعاد ...  بیشتر
تهدیدپذیری اقتصادی، تهدیدپذیری هویت ملی (مطالعه موردی ایران و کشورهای منطقه)
تهدیدپذیری اقتصادی، تهدیدپذیری هویت ملی (مطالعه موردی ایران و کشورهای منطقه)

فرهاد رهبر؛ سیدموسی خادمی

دوره 9، شماره 35 ، مهر 1387، ، صفحه 135-162

چکیده
  یکی از شاخصه‌های اصلی ملت در عصر جدید، وجود نظام اقتصادی قدرتمند در سایة دولتی ملی است. تهدیدپذیری اقتصادی، منجر به تهدید نظام سیاسی می‌شود و فروپاشی اقتصادیِ یک نظام سیاسی بی‌شک یکی از عناصر و مؤلفه‌‌های ...  بیشتر
مطالعة تجربی منابع هویت ایران
مطالعة تجربی منابع هویت ایران

رحمت الله صدیق سروستانی؛ ابراهیم حاجیانی

دوره 9، شماره 34 ، تیر 1387، ، صفحه 31-52

چکیده
  این مقاله برگرفته از مطالعه‌ای پیمایشی که در سطح ملی است به منظور بررسی و سنجش میزان قوت انواع هویت جمعی در ایران ـ شامل هویت‌های ملی، قومی، مذهبی و مدرن ـ با در نظر گرفتن ابعاد فرهنگی، اجتماعی و سیاسی ...  بیشتر
مفهوم و مصداق آگاهی ملی در تاریخ ایران
مفهوم و مصداق آگاهی ملی در تاریخ ایران

نادر پروین

دوره 9، شماره 34 ، تیر 1387، ، صفحه 53-78

چکیده
  یکی از ویژگی‌های اساسی هر ملت که نقش بارزی در تعیین هویت ملی آن جامعه دارد، آگاهی ملی است. ملت ایران نیز در زمرة ملت‌هایی است که همواره دارای نوعی آگاهی ملی بوده که در فراز و نشیب تاریخ به مثابة سپری در ...  بیشتر
بررسی ارتباط بین نظام ارزشی نوجوانان و هویت ملی آنان
بررسی ارتباط بین نظام ارزشی نوجوانان و هویت ملی آنان

اسفندیار آزاد مرزآبادی

دوره 9، شماره 34 ، تیر 1387، ، صفحه 113-132

چکیده
  هدف از تحقیق حاضر، بررسی ارتباط میان نظام ارزشی نوجوانان و هویت ملی آنان است. بر این اساس، تعداد 984 نفر از نوجوانان دبیرستان‌های شهر تهران که با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای انتخاب شده بودند، مورد ...  بیشتر
رابطه هویت ملی و هویت قومی در بین جوانان کُرد (مطالعه موردی دانشگاه پیام‌نور سقز)
رابطه هویت ملی و هویت قومی در بین جوانان کُرد (مطالعه موردی دانشگاه پیام‌نور سقز)

محمدحسن مقدس جعفری؛ داور شیخاوندی؛ حامد شریف پور

دوره 9، شماره 33 ، فروردین 1387، ، صفحه 97-126

چکیده
  تقویت هویت ملی به منظور وحدت و انسجام جمعی عام و حفظ هویت‌های قومی، با اتخاذ سیاست «وحدت در کثرت» قابل تحقق است. این مقاله به بررسی جامعه‌شناختی رابطه هویت ملی و هویت قومی در بین جوانان کرد پرداخته ...  بیشتر
رابطه هویت طایفه‌ای و هویت ملی (با تأکید بر متغیرهای نگرشی در شهر نورآباد ممسنی)
رابطه هویت طایفه‌ای و هویت ملی (با تأکید بر متغیرهای نگرشی در شهر نورآباد ممسنی)

علی اصغر مقدس؛ الله رحم حیدری

دوره 9، شماره 33 ، فروردین 1387، ، صفحه 151-177

چکیده
  هدف اصلی این مقاله، بیان عوامل نگرشی مؤثر بر رابطۀ هویت طایفه‌ای و ملی در شهر نورآباد ممسنی است. به عبارتی، به این پرسش پاسخ می‌دهد که چه نگرش‌هایی بر سوگیری‌های جمعیِ ساکنین شهر نورآباد ممسنی، به عنوان ...  بیشتر